بازار آهن‌آلات در مهرماه ۱۴۰۵ با نوسانات زیادی همراه بود. تغییرات نرخ ارز، افزایش هزینه‌های تولید و شرایط عرضه و تقاضا باعث شد قیمت محصولات فولادی در طول ماه بارها تغییر کند. میلگرد، تیرآهن، ورق سیاه و پروفیل هرکدام روند قیمتی متفاوتی داشتند و با وجود افزایش قیمت بسیاری از محصولات، بازار همچنان با احتیاط خریداران و ضعف تقاضا روبه‌رو بود. از سوی دیگر، روند عرضه و تقاضا در بورس کالا و تحولات مرتبط با صادرات فولاد نیز بر فضای بازار اثرگذار بود. در این گزارش، تغییرات قیمت آهن‌آلات در طول مهرماه را بررسی می‌کنیم تا تصویر روشن‌تری از وضعیت بازار و عوامل مؤثر بر نوسانات آن به دست آوریم.
روند قیمت آهن‌آلات در مهر ۱۴۰۵ چگونه بود؟
بازار آهن‌آلات در مهرماه ۱۴۰۵ نوسانات زیادی را تجربه کرد. افزایش نرخ ارز در ابتدای ماه، هزینه تأمین مواد اولیه و قیمت محصولات فولادی را تحت تأثیر قرار داد. در نتیجه، بسیاری از فروشندگان قیمت‌های پیشنهادی خود را افزایش دادند. بااین‌حال، رشد قیمت‌ها به معنای افزایش حجم معاملات نبود و محدودیت نقدینگی خریداران، مانع از شکل‌گیری تقاضای گسترده در بازار شد.
در نیمه نخست مهرماه، افزایش نرخ دلار و بالا رفتن هزینه جایگزینی موجودی انبارها، از مهم‌ترین عوامل رشد قیمت آهن‌آلات بودند. این شرایط باعث شد فروشندگان برای عرضه محصولات خود با نرخ‌های بالاتری اقدام کنند. بااین‌حال، واکنش بازار به این افزایش قیمت در همه محصولات یکسان نبود. برخی خریداران برای جلوگیری از افزایش بیشتر هزینه‌های پروژه، خرید خود را جلو انداختند؛ درحالی‌که گروهی دیگر معاملات را به تعویق انداختند.
از هفته سوم مهرماه، روند بازار تغییر کرد و نشانه‌هایی از اصلاح قیمت در برخی محصولات به چشم خورد. قیمت روز تیرآهن و میلگرد در این دوره کاهش یافت، اما تعدادی از محصولات فولادی، به‌ویژه در بازار ورق، همچنان با افزایش قیمت یا مقاومت در برابر افت نرخ مواجه بودند. در هفته پایانی ماه نیز بازار روند مشخص و یکپارچه‌ای نداشت. بعضی محصولات بخشی از کاهش قیمت قبلی را جبران کردند، درحالی‌که برخی دیگر با ثبات نسبی یا اصلاح محدود همراه شدند.
در کنار عوامل داخلی، وضعیت بازار جهانی فولاد نیز بر چشم‌انداز صنعت تأثیرگذار بود. ضعف تقاضا در برخی بازارهای بزرگ، از جمله چین، و کاهش انتظارات نسبت به رشد مصرف جهانی فولاد، مانع از شکل‌گیری یک روند صعودی قدرتمند در سطح بین‌المللی شده بود. به همین دلیل، نوسانات قیمت آهن‌آلات در ایران را باید با توجه به مجموعه‌ای از عوامل بررسی کرد. به همین دلیل، بررسی جداگانه قیمت هر محصول و توجه هم‌زمان به نرخ ارز، هزینه تولید و میزان تقاضا برای تحلیل دقیق‌تر بازار ضروری است.
بررسی تغییرات قیمت میلگرد، تیرآهن، ورق سیاه و پروفیل در مهرماه ۱۴۰۵
بازار آهن‌آلات در مهرماه ۱۴۰۵ روندی افزایشی را تجربه کرد، اما میزان رشد قیمت در همه محصولات یکسان نبود. قیمت بیشتر محصولات در نیمه اول ماه بالا رفت، اما این روند تا پایان مهر ادامه پیدا نکرد و بعضی مقاطع در هفته سوم با کاهش قیمت روبه‌رو شدند. البته افت نرخ‌ها به همه محصولات نرسید و برخی کالاها ماه را در بالاترین محدوده قیمتی خود به پایان رساندند. بررسی قیمت میلگرد، تیرآهن، ورق سیاه و پروفیل نشان می‌دهد که در کنار روند کلی بازار، شرایط هر کارخانه و نوع محصول نیز در تعیین قیمت نهایی نقش داشته است.
تغییرات قیمت میلگرد؛ رشد بیش از ۲۰ درصدی برندهای منتخب
قیمت میلگرد سایز ۱۶ در مهرماه افزایش چشمگیری داشت. هر چهار برند بررسی‌شده، ماه را با قیمتی بالاتر از ابتدای مهر به پایان رساندند. در این میان، میلگرد ذوب‌آهن اصفهان بیشترین افزایش را ثبت کرد و قیمت آن از ۸۸ هزار و ۶۰۰ تومان به ۱۱۱ هزار و ۳۰۰ تومان رسید. این تغییر به معنای رشد ۲۵.۶ درصدی قیمت در طول ماه است. میلگرد نیشابور نیز با افزایش ۲۳.۴ درصدی به ۱۰۵ هزار و ۴۰۰ تومان رسید. قیمت میلگرد فایکو و میلگرد امیرکبیر خزر هم به‌ترتیب با رشد ۲۲.۵ و ۲۱.۱ درصدی، در پایان ماه ۱۰۶ هزار و ۶۰۰ تومان و ۱۰۴ هزار تومان بود.
نکته مهم این است که قیمت میلگرد در تمام روزهای مهر ماه مسیر صعودی نداشت. نرخ‌ها در نیمه اول ماه افزایش پیدا کردند و در ۱۵ مهر به اوج رسیدند. پس از آن، بازار کمی عقب نشست و در هفته پایانی، قیمت‌ها در برخی موارد تثبیت شدند یا بخشی از افت قبلی را جبران کردند.
بنابراین، با وجود رشد قابل‌توجه قیمت میلگرد در مقایسه با ابتدای ماه، نمی‌توان گفت بازار در تمام این مدت با تقاضای بالایی روبه‌رو بوده است. برای بررسی دقیق‌تر شرایط، باید میزان معاملات و قدرت خرید مصرف‌کنندگان را هم در نظر گرفت.
تغییرات قیمت تیرآهن در برندهای مختلف
بازار تیرآهن سایز ۱۸ نیز در مهرماه افزایشی بود، اما همه برندها رشد یکسانی نداشتند. تیرآهن ذوب آهن اصفهان با افزایش ۲۷.۸ درصدی، بیشترین رشد را در میان محصولات بررسی‌شده ثبت کرد. قیمت این محصول از ۲۴ میلیون و ۵۴۰ هزار تومان در ابتدای ماه به ۳۱ میلیون و ۳۶۰ هزار تومان رسید. در همین مدت، قیمت روز تیرآهن فایکو با رشد ۱۷.۴ درصدی به حدود ۲۴ میلیون تومان رسید و محصول یزد نیز با افزایش ۱۵ درصدی، در محدوده ۲۳ میلیون تومان قرار گرفت.
فاصله قیمتی تیرآهن ذوب‌آهن اصفهان با محصولات دیگر نیز در طول ماه بیشتر شد. البته نمی‌توان این اختلاف را صرفاً به افزایش تقاضا نسبت داد. هزینه تولید و حمل، شرایط تأمین کالا و تفاوت‌های مربوط به محصول نیز می‌توانند در شکل‌گیری این فاصله نقش داشته باشند.
نوسانات قیمت تیرآهن ۱۸ در مهر ماه
نوسانات قیمت ورق سیاه ۲۰ میلی‌متر
ورق سیاه ضخامت ۲۰ میلی‌متر از محصولاتی بود که در مهرماه رشد قابل‌توجهی را تجربه کرد. بااین‌حال، روند قیمت ورق آهن در کارخانه‌های مختلف یکسان نبود. ورق کاویان با ابعاد ۱۲۵۰ در ۶۰۰۰، پس از افزایش قیمت در نیمه نخست ماه، در هفته سوم به نرخ ۱۳۹ هزار تومان رسید. این محصول سپس وارد مسیر نزولی شد و با افت حدود ۸.۵ درصدی نسبت به اوج خود، ماه را با قیمت ۱۲۷ هزار و ۲۰۰ تومان به پایان رساند. با وجود این کاهش، رشد قیمت آن نسبت به ابتدای ماه همچنان حدود ۲۶.۱ درصد بود.
در همین بازه، ورق سیاه ۲۰ میلی‌متر اکسین اهواز افزایش ۲۲.۶ درصدی را ثبت کرد و قیمت آن در پایان مهر به ۱۳۵ هزار و ۴۰۰ تومان رسید. تفاوت عملکرد این دو محصول نشان می‌دهد که حتی در یک ضخامت مشخص نیز نمی‌توان برای تمام ورق‌های سیاه یک روند قیمتی واحد در نظر گرفت.
روند قیمت ورق سیاه ۴ میلی‌متر در مهر ۱۴۰۵
در بازار ورق سیاه ۴ میلی‌متری، قیمت‌ها در مجموع مسیر صعودی‌تری را طی کردند و نوسان کمتری نسبت به برخی محصولات دیگر داشتند. ورق فولاد مبارکه با ابعاد ۱۲۵۰ در ۲۵۰۰، رشد ۱۶.۲ درصدی را تجربه کرد و قیمت آن به ۱۴۳ هزار و ۶۰۰ تومان رسید. نرخ ورق با ابعاد ۲۰۰۰ در ۱۰۰۰ نیز با افزایش ۱۵.۶ درصدی، به ۱۴۸ هزار و ۱۰۰ تومان رسید. همچنین قیمت محصول ۱۵۰۰ در ۶۰۰۰ با رشد ۱۴.۹ درصدی، در پایان دوره ۱۴۷ هزار و ۲۰۰ تومان ثبت شد. بیشترین افزایش قیمت این محصولات در میانه مهرماه اتفاق افتاد، اما برخلاف ورق ۲۰ میلی‌متری کاویان، هر سه محصول در پایان ماه به بالاترین سطح قیمتی خود رسیدند.
بورس کالا؛ نبض ناهمگون بازار فولاد در مهرماه
معاملات بورس کالا در مهرماه ۱۴۰۵ تصویری متفاوت از وضعیت تقاضا در زنجیره فولاد ارائه کرد. بخشی از عرضه‌ها فروش محدودی داشتند. این تفاوت بیانگر آن بود که افزایش قیمت‌ها لزوماً به معنای رونق فراگیر بازار نیست و باید حجم عرضه، میزان فروش و نوع محصولات را هم‌زمان بررسی کرد.
تفاوت عملکرد معاملات در روزهای پایانی ماه نیز این روند را تأیید کرد. شنبه ۲۵ مهر، از مجموع ۳۰ هزار و ۸۲۴ تن محصول عرضه‌شده، تنها ۱۵ هزار و ۹۱ تن به فروش رسید. به این ترتیب، کمتر از نیمی از عرضه‌ها معامله شد. اما یکشنبه ۲۶ مهر شرایط متفاوت بود و از ۹۷۲ هزار و ۵۵۰ تن محصول عرضه‌شده، ۹۴۰ هزار و ۵۵۰ تن معامله شد. البته سهم بالای محصولاتی مانند آهن اسفنجی و گندله در این آمار اهمیت دارد؛ زیرا حجم بالای فروش این گروه‌ها لزوماً به معنای افزایش تقاضا برای میلگرد و سایر مقاطع ساختمانی نیست.
در معاملات ورق گرم نیز نشانه‌هایی از تقاضای فعال دیده شد. دوشنبه ۲۷ مهر، میزان تقاضا برای ۲۴۰ هزار و ۲۰ تن ورق گرم عرضه‌شده به ۲۷۱ هزار و ۴۸۰ تن رسید. میانگین قیمت معامله این محصول نیز ۱۱۱ هزار و ۹۵۰ تومان ثبت شد. بااین‌حال، معاملات روز بعد تصویر متفاوتی داشت. از مجموع ۲۵۸ هزار و ۷۲۲ تن محصول عرضه‌شده در پنج گروه فولادی، تنها ۳۲ هزار و ۴۸۷ تن به فروش رسید که از معامله حدود ۱۲.۶ درصد عرضه‌ها حکایت داشت.
چهارشنبه ۲۹ مهر، حجم معاملات به ۱۴۶ هزار و ۹۳۰ تن از مجموع ۱۷۸ هزار و ۹۹۰ تن عرضه رسید. همچنین برای ۷۳ هزار و ۶۰۰ تن شمش فولادی، تقاضایی معادل ۱۲۹ هزار و ۵۶۵ تن به ثبت رسید. بالاتر بودن تقاضا از حجم عرضه شمش نشان می‌داد که این محصول در آن مقطع با استقبال بیشتری روبه‌رو بوده است.
چشم انداز بازار آهن در آبان ماه ۱۴۰۵؛ رشد قیمت‌ها در سایه تقاضای محدود
بازار آهن‌آلات در آبان ۱۴۰۵ در شرایطی وارد ماه جدید می‌شود که افزایش قیمت‌ها در مهرماه هنوز به رونق گسترده معاملات منجر نشده است. رشد نرخ ارز و هزینه مواد اولیه، در کنار انتظارات تورمی، می‌تواند از قیمت‌های فعلی حمایت کند؛ اما ضعف تقاضا و محدودیت قدرت خرید مصرف‌کنندگان، ادامه این روند را با تردید روبه‌رو می‌کند. به همین دلیل، احتمال دارد قیمت‌ها در برخی محصولات همچنان افزایشی بمانند، در حالی که گروه‌های دیگر با ثبات یا اصلاح نرخ مواجه شوند.
بررسی عملکرد مهرماه نشان می‌دهد ورق سیاه ۲۰ میل با رشد ۲۵.۴ درصدی، بیشترین افزایش میان محصولات بررسی‌شده را ثبت کرد. میلگرد سایز ۱۶ با ۲۳.۲ درصد، پروفیل ۲ میلی‌متر با ابعاد ۳۰ در ۳۰ با ۱۹.۲ درصد و تیرآهن سایز ۱۸ با ۱۹ درصد در رتبه‌های بعدی قرار گرفتند. ورق سیاه ۴ میل نیز با افزایش ۱۵.۶ درصدی، کمترین رشد را داشت. با این حال، نوسانات میان‌ماه و افت قیمت برخی محصولات نشان می‌دهد که افزایش نرخ‌ها در تمام روزهای مهر یکسان نبوده و نمی‌توان صرفاً بر اساس رشد ابتدای و انتهای ماه، تداوم صعود قیمت‌ها را قطعی دانست.
در آبان‌ماه، تداوم رشد قیمت آهن‌آلات به وضعیت نرخ ارز، هزینه تولید و میزان تقاضای واقعی وابسته خواهد بود. اگر هزینه‌های تولید بالا بماند و نرخ ارز افزایش پیدا کند، احتمال حفظ قیمت‌های بالا وجود دارد؛ اما در صورت تداوم رکود معاملات، فروشندگان ممکن است برای جذب مشتری ناچار به تعدیل قیمت‌ها شوند. در این شرایط، بررسی معاملات بورس کالا و تغییرات قیمت محصولات مختلف می‌تواند تصویر دقیق‌تری از جهت حرکت بازار ارائه دهد.
