بازار نبشی در روزهای ابتدایی مهر ۱۴۰۵ با افزایش قابل توجه قیمت‌ها مواجه شده است. بررسی روند معاملات نشان می‌دهد نرخ برخی نبشی‌ها طی تنها ۱۱ روز بیش از ۱۰ درصد بالا رفته و در بعضی محصولات، فاصله قیمت روز نبشی با ابتدای ماه به شکل محسوسی افزایش یافته است. این اتفاق در شرایطی رخ داده که تقاضای مصرفی هنوز قدرت کافی برای توضیح چنین افزایشی ندارد. به همین دلیل، بخش مهمی از رشد اخیر را باید در افزایش هزینه تولید، تغییر نرخ ارز، قیمت شمش و همچنین رفتار فروشندگان جست‌وجو کرد.
مسئله مهم‌تر این است که آیا این افزایش، یک موج کوتاه‌مدت خواهد بود یا می‌تواند زمینه‌ساز رشدهای بزرگ‌تر در هفته‌های آینده شود. اگر فشار هزینه ادامه پیدا کند و نرخ ارز و مواد اولیه در سطوح بالاتر تثبیت شوند، بازار نبشی می‌تواند وارد مرحله تازه‌ای از قیمت‌گذاری شود؛ مرحله‌ای که در سناریوی صعودی، حتی احتمال رشدهای بسیار سنگین‌تر و نزدیک‌شدن به افزایش ۵۰ درصدی در یک بازه بلندتر را مطرح می‌کند.
نبشی در مهرماه وارد فاز افزایشی شد
روند قیمت‌ها در ابتدای مهرماه نشان می‌دهد بازار نبشی برخلاف برخی دوره‌های قبلی، اصلاح جدی را تجربه نکرده است. در نمونه‌های بررسی‌شده، قیمت نبشی ۳ میل شکفته از حدود ۹۵ هزار و ۴۰۰ تومان در ابتدای ماه به ۱۰۷ هزار و ۷۰۰ تومان در ۱۱ مهر رسید. این یعنی قیمت این محصول در کمتر از دو هفته حدود ۱۲.۹ درصد افزایش داشته است.
رفتار نبشی ۶ میل نیز تصویر مشابهی دارد. نبشی شکفته مشهد در این مدت از حدود ۹۲ هزار و ۳۰۰ تومان به ۱۰۴ هزار و ۲۰۰ تومان رسید. نبشی آریان فولاد نیز افزایش‌هایی در محدوده ۱۱ تا ۱۲ درصد ثبت کرد. بنابراین می‌توان گفت موج افزایشی مهرماه، یک حرکت تک‌محصولی نیست. افزایش قیمت در چند برند و چند سایز مختلف، نشان می‌دهد بازار در حال انتقال یک فشار عمومی به قیمت نهایی محصولات است.
چرا قیمت نبشی بدون تقاضا افزایش پیدا کرد؟
در حالت معمول، رشد قیمت مقاطع فولادی زمانی پایدارتر می‌شود که تقاضای واقعی نیز افزایش پیدا کند. اما شرایط فعلی بازار نبشی کمی متفاوت است. فعالیت پروژه‌های ساختمانی هنوز به اندازه‌ای نیست که بتواند چنین جهش قیمتی را به‌تنهایی توضیح دهد. در این شرایط، هزینه جایگزینی کالا اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
فرض کنید یک فروشنده بخشی از موجودی خود را چند هفته قبل با نرخ پایین‌تری خریداری کرده است. در نگاه اول، منطقی به نظر می‌رسد که همان کالا را با قیمت خرید قبلی عرضه کند. اما اگر نرخ ارز، شمش یا هزینه تأمین محصول افزایش پیدا کرده باشد، فروشنده می‌داند که پس از فروش این موجودی، برای خرید مجدد باید هزینه بیشتری بپردازد.
به همین دلیل، قیمت فروش کالا دیگر الزاماً براساس فاکتور خرید قبلی تعیین نمی‌شود؛ بلکه هزینه تهیه موجودی بعدی نیز وارد محاسبات می‌شود. این همان عاملی است که می‌تواند حتی در بازار کم‌تقاضا نیز باعث افزایش قیمت شود.
رشد قیمت نبشی؛ تقاضا یا بازقیمت‌گذاری؟
یکی از نکات مهم در شرایط فعلی، تفاوت میان قیمت اعلامی و قیمت واقعی معامله است. ممکن است فروشنده قیمت جدیدی را برای نبشی اعلام کند، اما خریدار حاضر نباشد با همان نرخ وارد معامله شود. در چنین شرایطی، قیمت روی تابلو بالا می‌رود، اما حجم معاملات افزایش پیدا نمی‌کند. این وضعیت با بازاری که رشد قیمت آن ناشی از رونق واقعی تقاضاست تفاوت دارد.
اگر تقاضا عامل اصلی افزایش قیمت باشد، معمولاً باید نشانه‌هایی مانند افزایش حجم سفارش‌ها، کاهش موجودی انبارها و سرعت بیشتر معاملات نیز دیده شود. اما اگر رشد قیمت بیشتر ناشی از افزایش هزینه تأمین باشد، ممکن است نرخ‌ها بالا بروند بدون آنکه بازار مصرف به همان نسبت فعال شده باشد. رفتار بازار نبشی در روزهای ابتدایی مهرماه بیشتر به سناریوی دوم شباهت دارد.
آیا جهش ۵۰ درصدی قیمت نبشی امکان‌پذیر است؟
رشد حدود ۱۱ تا ۱۳ درصدی در کمتر از دو هفته، به‌خودی‌خود به معنای افزایش ۵۰ درصدی قیمت نبشی نیست. برای رسیدن به چنین سطحی، بازار باید چند مرحله افزایش دیگر را تجربه کند. با این حال، سرعت رشد اخیر نشان می‌دهد احتمال ادامه فشار صعودی را نمی‌توان نادیده گرفت.
اگر نرخ ارز افزایش پیدا کند، قیمت شمش در سطوح بالا باقی بماند و هزینه‌های تولید و حمل‌ونقل نیز بیشتر شود، فروشندگان برای حفظ حاشیه سود خود ناچار به اصلاح دوباره قیمت‌ها خواهند شد. در این سناریو، افزایش‌های ماهانه می‌توانند روی یکدیگر انباشته شوند و در یک دوره طولانی‌تر، رشدهای بسیار بالاتری ایجاد کنند.
در مقابل، اگر نرخ ارز آرام بگیرد و قیمت شمش کاهش پیدا کند، مقاومت خریداران می‌تواند مانع ادامه رشد قیمت شود. در این حالت ممکن است فروشندگان همچنان نرخ‌های بالایی اعلام کنند، اما برای انجام معامله تخفیف بیشتری ارائه دهند. بنابراین مرز ۵۰ درصد را نباید یک هدف قطعی قیمتی دانست؛ بلکه باید آن را یک سناریوی صعودی در صورت تداوم عوامل محرک بازار در نظر گرفت.
سه عامل تعیین‌کننده قیمت نبشی در روزهای آینده
برای پیش‌بینی مسیر بازار نبشی، دنبال‌کردن قیمت یک محصول به‌تنهایی کافی نیست. سه متغیر اهمیت بیشتری دارند:
- نخست، نرخ ارز. افزایش یا کاهش نرخ ارز مستقیماً انتظارات فروشندگان درباره هزینه جایگزینی را تغییر می‌دهد.
- دوم، قیمت شمش فولادی. شمش یکی از مهم‌ترین حلقه‌های زنجیره تولید مقاطع است و تغییرات آن می‌تواند با فاصله زمانی به بازار نبشی منتقل شود.
- سوم، حجم معاملات واقعی. اگر قیمت‌های پیشنهادی بالا بروند اما خریداری در بازار وجود نداشته باشد، احتمالاً بخشی از رشد اخیر صرفاً ناشی از بازقیمت‌گذاری است. اما اگر افزایش قیمت همزمان با رشد معاملات و کاهش موجودی همراه شود، احتمال تثبیت نرخ‌های جدید بیشتر خواهد بود.
بازار نبشی در انتظار تعیین تکلیف قیمت‌های جدید
افزایش قیمت نبشی در ابتدای مهرماه نشان می‌دهد بازار مقاطع فولادی بار دیگر تحت تأثیر فشارهای هزینه‌ای قرار گرفته است. رشد بیش از ۱۰ درصدی برخی محصولات در کمتر از دو هفته، در بازاری که تقاضای مصرفی هنوز قدرتمند نیست، اهمیت ویژه‌ای دارد. در شرایط فعلی، نمی‌توان با اطمینان گفت این موج افزایشی ادامه خواهد داشت یا به‌زودی متوقف می‌شود. پاسخ این سؤال به رفتار دلار، شمش و میزان مقاومت خریداران بستگی دارد.
اگر افزایش هزینه‌ها ادامه پیدا کند و فروشندگان بتوانند قیمت‌های جدید را در معاملات واقعی تثبیت کنند، نبشی می‌تواند وارد یک سطح قیمتی تازه شود. اما اگر فاصله میان قیمت اعلامی و معاملات بیشتر شود، احتمال اصلاح یا توقف رشد افزایش خواهد یافت.
به همین دلیل، برای فعالان بازار، رصد قیمت نبشی به‌تنهایی کافی نیست؛ بلکه باید همزمان روند ارز، شمش، عرضه کارخانه‌ها و حجم معاملات واقعی را بررسی کرد. این چهار عامل مشخص می‌کنند که موج فعلی گرانی نبشی یک جهش موقت است یا شروع روندی که می‌تواند در ماه‌های آینده به افزایش‌های بسیار بزرگ‌تر منجر شود.
