نبشی یکی از مقاطع فولادی پرمصرف در حوزه ساختوساز و صنایع عمرانی به شمار میرود که نقش مهمی در استحکام و اتصال اجزای سازه ایفا میکند. این پروفیل فولادی دارای سطح مقطعی به شکل زاویهدار است که از اتصال دو ضلع عمود بر هم تشکیل میشود و معمولاً در دو نوع بال مساوی و بال نامساوی تولید و عرضه میگردد. با پیشرفت فناوریهای تولید در کارخانههای فولادی کشور، نبشیها امروزه در ابعاد، ضخامتها و روشهای ساخت متنوعی به بازار عرضه میشوند. این مقطع فولادی بسته به نوع کاربرد، بهصورت تکی یا ترکیبی در بخشهای مختلف سازه مورد استفاده قرار میگیرد. از مهمترین موارد مصرف نبشی میتوان به اتصال تیرها به ستونها، اجرای سازههای فلزی و ساخت چارچوب آسانسور اشاره کرد. آشنایی با ویژگیها، انواع و کاربردهای نبشی به انتخاب دقیقتر و بهصرفهتر این محصول در پروژههای ساختمانی کمک میکند.
لیست قیمت نبشی تمامی کارخانجات در بازار امروز
نبشی چیست؟
نبشی یکی از مقاطع فولادی پرکاربرد در صنعت ساختمان و سازههای فلزی است که به شکل حرف L انگلیسی ساخته میشود. این مقطع از دو ضلع عمود بر هم تشکیل شده و برای اتصال، تقویت و نگهداری اجزای مختلف سازه به کار میرود. این مقطع به دلیل استحکام مناسب، نصب آسان و تنوع در ابعاد و مشخصات فنی، جایگاه ویژهای در صنعت ساختمان، سازههای فلزی، ماشینسازی و پروژههای صنعتی دارد. نبشیها معمولاً در دو نوع بال مساوی و بال نامساوی تولید میشوند و بسته به نوع کاربرد، میتوان از آنها بهصورت منفرد یا در ترکیب با سایر مقاطع فولادی استفاده کرد. انعطافپذیری در طراحی و قابلیت تحمل نیروهای فشاری و کششی، باعث شده است نبشی به یکی از اجزای کلیدی در اجرای اتصالات و افزایش پایداری سازهها تبدیل شود.
برای دسترسی به جدول سایزبندی نبشی روی جدول وزنی نبشی کلیک کنید.
معرفی انواع نبشی
نبشیها با توجه به تنوع کاربرد در پروژههای ساختمانی و صنعتی، در انواع مختلفی تولید میشوند. برای انتخاب نبشی مناسب، شناخت دستهبندیهای آن اهمیت زیادی دارد. نبشیها براساس شکل ظاهری، روش تولید و جنس به انواع مختلفی تقسیم میشوند که در ادامه به بررسی هریک میپردازیم.
انواع نبشی براساس شکل ظاهری
یکی از رایجترین روشهای دستهبندی نبشی، توجه به شکل و ابعاد بالهای آن است. بر این اساس، نبشیها به سه نوع اصلی نبشی بال مساوی، بال نامساوی و نبشی اسپیرال تقسیم میشوند که هرکدام در شرایط خاصی مورد استفاده قرار میگیرند.
نبشی با بالهای مساوی
نبشی با بالهای مساوی یکی از رایجترین انواع نبشی است که در نقشهها و طراحیهای ساختمانی معمولاً با حرف L یا V نمایش داده میشود. در این نوع نبشی، طول دو بال کاملاً برابر بوده و همین تقارن باعث توزیع یکنواخت نیرو در محل اتصال میشود. برای مشخص کردن ابعاد آن، معمولاً عددی در کنار علامت L درج میشود که نشاندهنده اندازه بالها بر حسب میلیمتر است. به دلیل سادگی در طراحی و عملکرد مناسب، نبشی بال مساوی کاربرد گستردهای در بخشهای مختلف سازههای فلزی دارد.
نبشی با بالهای نامساوی
نبشی با بالهای نامساوی به نوعی از نبشی گفته میشود که طول دو بال آن برابر نیست و هر بال اندازه متفاوتی دارد. این تفاوت ابعاد باعث میشود نبشی بال نامساوی برای شرایطی مناسب باشد که بار یا فضای در دسترس بهصورت نامتقارن است. در نقشهها و مشخصات فنی، ابعاد این نبشی با درج دو عدد در کنار حرف L نمایش داده میشود که نشاندهنده طول هر بال است. نبشیهای بال نامساوی در گریدهای مختلف فولادی مانند ST37، ST44 و ST52 تولید و عرضه میشوند و بسته به نوع آلیاژ، در پروژههای ساختمانی و صنعتی با نیازهای مقاومتی متفاوت مورد استفاده قرار میگیرند.
نبشی اسپیرال
نبشی اسپیرال یکی از انواع نبشی بال مساوی سبک است که به دلیل فرآیند تولید خاص خود، دقت ابعادی مناسبی دارد. این نوع نبشی معمولاً در بازه سایزی ۲۰×۲۰ با ضخامت ۲ میلیمتر تا ۵۰×۵۰ با ضخامت ۵ میلیمتر تولید و به بازار عرضه میشود. نبشی اسپیرال حاصل نورد گرم بوده و به همین دلیل در بازار با عنوان نبشی بال مساوی گرمنورد دیدهشده نیز شناخته میشود. کیفیت سطحی مناسب و حداقل میزان تلرانس در ابعاد، از ویژگیهای مهم این نوع نبشی است که باعث شده برخی کارخانههای داخلی معتبر در تولید آن فعالیت داشته باشند و این محصول در پروژههای سبک ساختمانی و صنعتی مورد استفاده قرار گیرد.
انواع نبشی بر اساس روش تولید
پس از بررسی شکل ظاهری، نوبت به دستهبندی نبشیها بر اساس فرآیند تولید میرسد. روش تولید تأثیر مستقیمی بر کیفیت، استحکام و قیمت نبشی دارد و شناخت آن به انتخاب دقیقتر کمک میکند. نبشیها به دو روش پرسی و فابریک تولید میشوند که در ادامه این بخش به توضیح هریک میپردازیم.
نبشی پرسی
فرآیند تولید نبشی با روش پرسی از ورقهای فولادی آغاز میشود. در این روش، ورق رولشده ابتدا در ابعاد مشخص برش داده شده و سپس تحت فشار دستگاه پرس قرار میگیرد تا به شکل زاویهدار درآید. در مرحله بعد، برای ایجاد فرم نهایی و یکنواختی بیشتر، از دستگاههای رولفرمینگ استفاده میشود.
نبشی فابریک
نبشی فابریک بهصورت مستقیم و یکپارچه در فرآیند نورد گرم تولید میشود و برخلاف نبشی پرسی، از خمکاری ورق به دست نمیآید. در این روش، شمشهای فولادی با ابعاد مشخص ابتدا وارد کورههای حرارتی شده و پس از رسیدن به دمای مورد نظر، از میان قفسههای نورد عبور داده میشوند. این فرآیند باعث کاهش سطح مقطع و افزایش طول شمشها شده و در نهایت، شکل نبشی به آنها داده میشود. پس از عبور از مراحل نورد میانی و نهایی، محصول آماده توسط تجهیزات برش به طولهای استاندارد بریده میشود. نبشی فابریک معمولاً در شاخههای ۶ تا ۱۲ متری تولید شده و به دلیل استحکام بالا و یکنواختی ساخت، گزینهای مناسب برای سازههای باربر و پروژههای سنگین محسوب میشود.
انواع نبشی بر اساس جنس
جنس نبشی عامل مهم دیگری در عملکرد و دوام آن است. بسته به شرایط محیطی و نوع کاربرد، نبشیها از متریالهای مختلفی تولید میشوند که در ادامه به مهمترین آنها اشاره میکنیم.
نبشی گالوانیزه
نبشی گالوانیزه نوعی پروفیل فولادی است که با لایهای از فلز روی پوشش داده میشود تا مقاومت آن در برابر خوردگی و زنگزدگی افزایش یابد. این پوشش علاوه بر محافظت فیزیکی، نقش فعالی در جلوگیری از تخریب فلز پایه دارد. بهطوریکه در شرایط مرطوب یا خورنده، فلز روی پیش از فولاد واکنش نشان میدهد و مانع آسیب دیدن نبشی میشود. به همین دلیل، نبشی گالوانیزه گزینهای مناسب برای استفاده در سازههایی است که در محیطهای با رطوبت بالا یا شرایط جوی نامناسب قرار دارند و دوام و طول عمر مصالح در آنها اهمیت ویژهای دارد.
نبشی ضد زنگ
همانطور که میدانید، آهن بهصورت خالص مقاومت لازم در برابر رطوبت، اکسیژن و شرایط محیطی نامساعد را ندارد و در مدتزمان کوتاهی دچار خوردگی و زنگزدگی میشود. به همین دلیل استفاده از آهن خام در پروژههای عمرانی و صنعتی چندان منطقی نیست. راهحل این مشکل، استفاده از آلیاژهای آهن است. موادی که از ترکیب آهن با عناصر دیگر تولید میشوند و خواص مکانیکی و شیمیایی بهتری دارند. فولاد بهعنوان مهمترین آلیاژ آهن، با افزودن درصد مشخصی کربن به ساختار خود، استحکام، دوام و مقاومت بیشتری در برابر عوامل مخرب پیدا میکند.
برای ساخت نبشیهای ضد زنگ، بهکارگیری نوع ویژهای از فولاد ضروری است. در فرمول این فولاد عناصری مانند کروم، کربن، نیکل و آهن حضور دارند. لازم به توجه است که نسبت و مقدار استفاده از هر یک از این عناصر، بسته به سیاست و فناوری کارخانههای تولیدکننده میتواند متفاوت باشد.
نبشی استیل
نبشی استیل یکی از انواع نبشیهای مقاوم و پرکاربرد است که بهویژه در محیطهای مرطوب و خورنده کاربرد دارد. این نوع نبشی بهطور معمول در دو مدل فابریک و پرسی تولید میشود و برای پروژههایی که نیاز به مقاومت در برابر زنگزدگی و خوردگی دارند، مناسب است. در این مقاله به بررسی انواع مختلف نبشی استیل و کاربردهای آن خواهیم پرداخت.
- نبشی استیل با آلیاژ ۳۰۴: این نوع نبشی به دلیل میزان کم کربن در آلیاژ آن، از استحکام کمتری برخوردار است، اما در عوض مقاومت بسیار خوبی در برابر خوردگی دارد. به همین دلیل از نبشی استیل ۳۰۴ بیشتر در سازههایی مانند چهارچوبها، مخازن، کابینتها و محیطهای مشابه استفاده میشود. صنایع دریایی، شیمیایی و پتروشیمی از مهمترین حوزههایی هستند که در آنها این نوع نبشی کاربرد فراوان دارد.
- نبشی استیل با آلیاژ ۳۱۶: نبشی استیل با آلیاژ ۳۱۶ میزان کربن بیشتری نسبت به نبشی استیل ۳۰۴ دارد و از این رو مقاومت و کارای بیشتری نیز دارد. این نوع نبشی به طور گسترده در ساخت قفسهها و سازههای ساختمانی استفاده میشود و به دلیل مقاومت آن در برابر خوردگی در محیطهای اسیدی، در پروژههای دریایی و زیردریاییها نیز کاربرد زیادی دارد.
- نبشی استیل کاشی: نبشی استیل کاشی یکی از انواع خاص این محصول است که عمدتاً برای محافظت از گوشهها و لبههای کاشیها به کار میرود. استفاده از این نوع نبشی علاوه بر جلوگیری از لب پر شدن و آسیب به کاشیها، به زیبایی و طراحی نمای سازه افزوده و به آن جلوهای خاص میبخشد. به طور کلی، زمانی که نبشی استیل برای محافظت از نما و سنگ استفاده شود، به آن نبشی استیل کاشی میگویند.
- نبشی استیل سوراخدار: این نوع نبشی که دارای سوراخهایی به اشکال مختلف (دایرهای یا بیضی) است، به طور گستردهای در ساخت قفسهها، دربهای بازکن گاراژ و پایههای تجهیزات مختلف مورد استفاده قرار میگیرد. ویژگی سوراخدار بودن آن موجب میشود تا انعطافپذیری بیشتری در طراحی و کاربردهای خاص داشته باشد.
نبشی آلومینیومی
نبشیهای آلومینیومی، یکی از محصولات پرکاربرد در صنعت ساختمان و سازههای فلزی هستند که از آلیاژ آلومینیوم تولید میشوند. این نبشیها معمولاً در ابعاد مختلف از ۵۰ تا ۱۵۰ میلیمتر به تولید میرسند و به دلیل خواص ویژهای که دارند، در طیف وسیعی از پروژهها به کار میروند. کاربردهای این نبشیها شامل اتصالات بین تیرآهنها، ستونها، پلها و دیگر بخشهای سازهای است. برخی از ویژگیهای مهم نبشی آلومینیومی عبارتند از:
- سبک وزن
- ظاهر زیبا
- مقاومت بالا در برابر خوردگی
- سوراخ کاری، برش کاری و جوشکاری آسان
- غیر مغناطیسی
استانداردهای تولید نبشی
استانداردهای تولید نبشی در کشورهای مختلف بهمنظور تضمین کیفیت و رعایت الزامات فنی در ساخت و استفاده از این مقطع فولادی تدوین شدهاند. این استانداردها شامل مشخصات فنی دقیق از جمله ابعاد، جنس، خواص مکانیکی و روشهای تولید نبشی میشوند و بر اساس نیازهای مختلف صنعتی و ساختمانی طراحی شدهاند. از جمله مهمترین استانداردهای بینالمللی و ملی که در تولید نبشی رعایت میشوند، میتوان به استانداردهای زیر اشاره کرد:
- GOST 8510
- GOST 8240
- DIN EN 10056-1
- ASME S1-36
- ASTM A36
معرفی کارخانه های تولید کننده نبشی
در ایران، تولید نبشی توسط کارخانههای مختلفی انجام میشود که هرکدام با بهرهگیری از تکنولوژیهای روز دنیا و استانداردهای بینالمللی، محصولاتی با کیفیت بالا و متناسب با نیاز بازار عرضه میکنند. از جمله این کارخانههای تولید کننده نبشی میتوان به کارخانه فولاد ناب تبریز، نورد آرین فولاد، فولاد جاوید بناب، فولاد شکفته مشهد و فولاد نستا اشاره کرد. این واحدهای تولیدی با استفاده از تکنولوژیهای پیشرفته و مواد اولیه مرغوب، نبشیهایی با مشخصات فنی دقیق و متناسب با نیاز پروژههای مختلف عرضه میکنند. به علاوه، برخی از این کارخانهها در تولید نبشیهایی با بالهای مساوی و نامساوی، و همچنین انواع مختلف گالوانیزه و ضد زنگ تخصص دارند.
عوامل موثر بر قیمت نبشی
قیمت نبشی تحت تأثیر چندین عامل مهم قرار دارد که در هنگام خرید این محصول فولادی باید به آنها توجه کرد. درک این عوامل میتواند کمک کند تا خریداران تصمیمات بهتری بگیرند و از نوسانات قیمتی جلوگیری کنند. در ادامه به برخی از مهمترین عوامل مؤثر بر قیمت نبشی اشاره خواهیم کرد:
- جنس و نوع ماده اولیه
- روش تولید
- ضخامت و ابعاد
- عرضه و تقاضا
- عوامل اقتصادی و سیاسی
- نرخ ارز
- کارخانه تولید کننده نبشی
بخوانید: خرید نبشی | پیش از خرید نبشی چه نکاتی را باید رعایت کنید
جمع بندی
در این مقاله به بررسی کامل نبشی، انواع آن، روشهای تولید، جنسها، استانداردها و عوامل مؤثر بر قیمت پرداختیم. نبشی بهعنوان یکی از پرکاربردترین مقاطع فولادی، نقشی حیاتی در تقویت سازهها و اتصالات فلزی ایفا میکند و بهواسطه ویژگیهای خاص خود، در انواع مختلفی تولید میشود تا پاسخگوی نیازهای مختلف صنعتی و ساختمانی باشد. با شناخت دقیق از ویژگیها و کاربردهای نبشی، میتوانید انتخاب بهتری داشته باشید و پروژههای خود را با استحکام و کیفیت بالا پیش ببرید. امیدواریم این مقاله به شما در درک بهتر این مقطع فولادی و انتخاب مناسب آن کمک کرده باشد.
سوالات متداول
نبشی پرسی، نبشی فابریک، نبشی گالوانیزه، نبشی لقمه و نبشی تاشو. لازم است بدانید نبشی فابریک به دو دستۀ بال مساوی و بال نامساوی تقسیم میشود.
نبشی بیشتر در ساخت و اجرای چاله آسانسور، خرپا، انواع اتصالات در سازهها مثل والپست، اجرای دکل، بادبندها، اتصال ستون به پایه و فونداسیون ساختمان کاربرد دارد.
